Search
 
 

Display results as :
 


Rechercher Advanced Search

Latest topics
Shopmotion


Navigation
 Portal
 Index
 Memberlist
 Profile
 FAQ
 Search
Affiliates
thanh nien phật tử
 
December 2016
MonTueWedThuFriSatSun
   1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031 

Calendar Calendar


Chuyện hòa thượng "nhập thất" ở Thiền viện Trúc Lâm

View previous topic View next topic Go down

Chuyện hòa thượng "nhập thất" ở Thiền viện Trúc Lâm

Post by Spammer on Fri Jan 01, 2010 11:00 am

Chuyện hòa thượng "nhập thất" ở Thiền viện Trúc Lâm



Giadinh.net
- Thiền viện Trúc Lâm (Đà Lạt) về đêm. Cơn gió như rõ hình hài hơn xua
những hồi chuông gió thành một thứ thanh âm liêu trai rờn rợn. Lại
những hồi chuông chùa ngân dài. Từ trong các thất nhỏ, bóng những nhà
sư nhập thất nhẹ nhàng đến lầm lũi đi kinh hành một vòng giữa hư ảnh
đêm nhập nhoạng. Có một thế giới rất lạ như vậy, quẩn quanh trong cái
thất nhỏ chừng 5m2 thế thôi, nhưng đã ngàn đời nay, của phái Thiền
tông...


Thượng
tọa Thích Thông Phương nói cười như vô thường. Ông có đôi mắt chẳng
chút trầm mặc, nét cười thoảng nhẹ như khói hương nơi thâm nghiêm. Hình
như ông có một hàm răng rất trắng và vài chiếc răng khểnh. Nhưng những
nét cười ông lộ ra, cũng không nói với người đối diện về nét cười ấy mà
nói một điều gì đó tĩnh tại hơn khi người đối diện muốn quan tâm điều
gì khác.


Tôi
hẹn ông để tìm hiểu về chuyện nhập thất-một hình thức “cắt duyên trọn
vẹn” của những thiền sinh, thiền sư chốn thiền viện này. Ông ngồi dáng
Phật, điềm tĩnh:


- “Mô phật! Mới hay một năm cũng đã sắp qua. Thí chủ có thích những câu thơ trong “Cáo tật thị chúng” của Mãn Giác Thiền sư?

- Thưa thầy, con rất thích.

-
Càng đọc bài này nhà chùa càng ngấm lẽ vô thường. Ngài rất lạ mà chẳng
lạ, rất quen mà chẳng quen. Chữ “xuân qua” ngài đặt trước chữ “xuân
đến”, như một thông điệp để nói rằng không phải mọi thứ qua đi đều là
kết thúc, không phải những gì mất đi chỉ là những tồn tại hạn hữu…


- Dạ...

-
Câu cuối bài, ngài lại nói đến “một cành mai” chứ không phải là một
bông mai. Bông mai có thể rụng nhưng cành mai sẽ còn với biết bao xuân,
lại sinh ra các bông mai khác. Thể xác con người có thể như một bông
mai nhưng lẽ vô thường giữa đời, như cành mai…


Tôi
thoảng thấy sờ sợ cách giải thích thơ cũng rất khác và cũng hơi sâu vào
cái không khí liêu trai như đang thoắt ẩn thoắt hiện trước mặt của vị
thượng tọa này. Chợt ông nhìn thẳng vào tôi:


-
Điều mà thí chủ quan tâm, tức là việc nhập thất (bế quan), nó liên quan
nhiều đến bài thơ trên lắm. Kết thúc bài thơ kia là một niềm vui cực
lạc giữa chốn vô thường, vui trong cái hoa tàn hoa nở, xuân qua xuân
đến, thì việc nhập thất, cũng là để đạt đến cái niềm cực lạc kia khi tự
khám phá ra chân lý trong chính mình. Cái cực lạc ở ngay trong chính
mình, vấn đề là mình đối diện với mình như thế nào để tìm ra nó. Khi
tìm ra được, thì mọi thứ được hóa giải hết…


Nói xong, Thượng tọa Thích
Thông Phương để lại một ánh cười là lạ rồi cáo phép bước đi, nhường chỗ
cho một vị sư trẻ giải thích điều mà tôi đang bận lòng.


Vị
sư trẻ nói cười giản dị, vào chuyện rất nhẹ nhàng. “Tôi là Đại đức
Thích Khế Định. Nói về nhập thất tôi cũng không nhớ nổi mình đã nhập
đến lần thứ bao nhiêu. Thời gian vừa rồi tính vào thất nhưng còn mấy
việc phải làm, nên đành gác lại…”


Theo
cách giải thích của thầy Khế Định, thì nhập thất ở phái Thiền tông,
hiểu nôm na là tự tu trong môi trường tuyệt đối. Người tu hành trong
khoảng thời gian tiếp xúc với muôn hình vạn trạng thế tục, cũng ít
nhiều tiếp duyên bên ngoài, nên phải có thời gian để “cắt duyên” như
rửa bụi bặm trong chính mình.


Khi
ở trong thất, người tu hành tự nghe, tự chiêm nghiệm mình, tự sám hối
để học chính mình bằng chính sức sống chân thật mà theo quan niệm của
họ, là khi cái tâm được yên lặng, trí tuệ sẽ phát sáng.


Người
tu hành tự đóng kín cửa, không tiếp xúc, không nghe không thấy gì trong
khoảng thời gian từ 30-49 ngày, có người tu lâu đến 90 ngày. Những sinh
hoạt như ăn uống, sẽ có người mang cơm mang nước đến, nếu mải tu trong
thất mà không màng đến, người phục vụ lại tự dọn cơm nước đi.


Người
nhập thất nhiều lần có thể cảm nhận được những duyên trần lần lượt tan
biến khỏi tâm trí cho đến một lúc thấy tất cả xung quanh sắc sắc không
không, nhẹ như mây khói.


Công
việc hàng ngày của người trong thất cũng khá đơn giản, sáng dành nửa
giờ để sám hối 6 căn: Mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý, thành tâm sám hối
lại những việc đã làm. Tiếp theo đó là hai giờ ngồi thiền, theo dõi hơi
thở và tri vọng. Ngồi thiền xong là đi kinh hành xung quanh thất, vừa
đi vừa chánh niệm, đi để biết mình đang…đi. Vào thất, lại tiếp tục sám
hối, rồi ăn trưa, nghỉ trưa.


Chiều
thức dậy khoảng 2 giờ 30, lại tiếp tục ngồi thiền, ngồi thiền xong lại
tiếp tục đi kinh hành, rồi lại tiếp tục sám hối theo một chu trình kín
trong thất như vậy. Tóm lại, cứ lặp đi lặp lại 3 lần sám hối, ngồi
thiền, kinh hành. Một ngày bắt đầu từ 3h15 phút sáng và kết thúc vào 9
giờ 30 tối.


Đại
đức Thích Khế Định nhớ lại thời ông bắt đầu đến Thiền viện Trúc Lâm.
Khi đến đây, những cảnh, những người, cái gì cũng lạ và dễ gây những
cảm giác mơ hồ, huyễn mộng. Dù lúc đó, đã xuất gia ở quê nhà được 5 năm
mới bước chân đến chốn Thiền viện này mọi thứ với ông quen mà như không
quen, lạ mà như không lạ. Một năm sau, Hòa thượng Thích Thanh Từ cho
ông được nhập thất lần đầu tiên, 49 ngày.


Lần
đầu vào thất, trạng thái tinh thần của ông bị xáo trộn đến hỗn mang.
Quá khứ tự dưng thoắt ẩn thắt hiện, cái đến nhiều cái đến ít. Hiện tại
mờ mờ như muốn bay đi khỏi tầm tay.


Trong
giờ nghỉ, ông nghĩ nhiều về cuốn Thiền sư Trung Hoa ông đọc 2 năm
trước. Đúng lúc ấy, đoạn đối thoại giữa Thiền sư Ngưỡng Sơn và Thiền sư
Huy Sơn như lại văng vẳng bên tai ông:


- Trăm ngàn môn pháp đến cùng một lúc thì sẽ như thế nào?-Thiền sư Ngưỡng Sơn hỏi.

Ngài Huy Sơn đáp:

- Xanh thì ra xanh, vàng thì ra vàng. Đỏ thì ra đỏ. Ngắn thì ra ngắn. Dài thì ra dài. Mỗi pháp đều ở vị trí của nó.

Ông
vẫn chưa thể hiểu. Khối hoài nghi 2 năm trời vẫn cứ ôm ấp trong lòng
rằng các bậc tiền bối muốn nói điều gì? Điều đó có nghĩa như thế nào
với cuộc sống của mình mà cứ day dứt mình lâu đến vậy?


9
giờ sáng hôm sau, khi đang ngồi thiền yên lặng thì từ bên ngoài thất,
những thanh âm bắt đầu dội vào: tiếng chim kêu, tiếng chó sủa, tiếng
máy xe xa xa, tiếng người nói, tiếng gió xào xạc. Tất cả đều là những
thanh âm, nếu không tĩnh tâm để ý thì nó là một chuỗi ồn ào vô vị, dễ
gây căng thẳng. Nhưng nếu tĩnh tâm mà phân định thì mỗi thanh âm có sự
tác động vào cõi tâm tĩnh lặng. Nếu người nào đó đang muốn tìm một
tiếng người giữa cái cô đơn ngút ngát thì cảm nhận rất rõ tiếng người.
Nếu người nào đó thèm sự trong lành của một buổi sáng thì lại rõ ràng
đến từng giọt tiếng chim.



Thiền viện Trúc Lâm - Đà Lạt.


Tất
cả, nhìn bao quát ra, cũng như các pháp đến cùng một lúc. Mỗi hoài nghi
hai năm trời trong lòng ông về những điều Huy Sơn tiền bối nói chợt như
tan biến. Vậy là mỗi pháp đều ở địa vị của nó, mới ngộ ra rằng, dù cho
muôn ngàn cảnh đến, cái tính biết vẫn thường tại. Các pháp đến cùng một
lúc, tính chân thật luôn hạn hữu. Biết hết mà cũng có thể không hay
biết, phân biệt được mà cũng không phân biệt. Ông như vỡ mình, cầm bút
thảo một bài kệ:


Sắc sắc vốn chơn sắc

Không không vốn chơn không

Căn trần không dính mắc

Bát nhã tát bà ha

Nhưng
vẫn là cảm giác loạn tưởng của những ngày đầu, đối diện với những “cô
đơn” tiếp nối trong thất, những hư ảnh của ngày quá vãng ập về trong
tâm trí ông. Những gì là “sắc”, những gì là “không” của những chuỗi
ngày đã qua ông thấy bận lòng lắm. Nó hiện về ngồn ngộn như thác dội.


Bao
nhiêu câu hỏi cứ lần lượt dội về trong tâm trí ông trong những ngày đối
diện với chính mình. Đến giờ sám hối, ông vẫn cứ băn khoăn, hồi nhỏ ông
theo học võ lâm, trong võ cũng đã có đạo. Lớn lên chưa hề yêu ai, mình
có căn tu trong người mà mình không hay biết. Ông tự nhủ mình, cuộc đời
ông sinh ra có lẽ là để tu hành, phải chi ngồi cân đong đo đếm chữ tình
làm chi nữa, ngồi để thắc mắc có phải mình không yêu là để đi một con
đường đã có sẵn? Nếu đã có con đường thì ta nhé, ta cứ nhẹ nhàng ta đi
theo kiếp đời của ta. Duyên là vậy rồi…


Ngày thứ 3 của nhập thất, ông lại vỡ thêm cái lẽ đó.

Nhưng lại vướng một nỗi hoài nghi gì
chăng, mà dẫu có tự mình ép, mắt ông cũng không khép nổi. Trên tay,
tiếng nhích kim đồng hồ như nước dội vào đầu. Một tiếng lá rơi ngoài
kia cũng nặng nề như cơn lốc? Vì sao vậy?


Ông
tháo cục pin đồng hồ ra, thì lại thêm một loạt thanh âm khác. Một tiếng
chim hoang của một con chim non nào đó chợt thức giấc gọi mẹ. Tiếng của
những giọt sương rơi từ lá này sang lá khác. Và tiếng của con tim đang
đập trong lồng ngực nữa. Và hình như nữa, có cô bé thuở nào một lần lên
thăm chùa thấy ông thì cười khúc khích và trêu ghẹo. Thấy ông cười rồi
cúi mặt thì cô xán lại rất gần. Ông vội vàng chạy ra xa…Trong mớ thanh
âm kia, và hình ảnh ấy, nó chợt như lộn xộn, chợt như đảo tung sự yên
tĩnh của đêm và của tâm.


Ông lắp viên pin vào. 3 giờ 15 phút. Đúng giờ ngồi thiền. Sau khi vận khí và
theo dõi hơi thở, ông nghe thấy nhịp thở của mình đã bình ổn hơn, thì
chuyển sang trạng thái tri vọng. Tất cả những gì đổ dồn về hồi nãy là
những vọng tưởng. Đúng, nó chỉ là tri vọng, tri
vọng hết! Ta ơi, hãy tỉnh lại đi, phải làm chủ được, phải biết vọng
theo cách của ta, theo từng nhịp trôi của mạch máu chứ không phải theo
muôn thanh âm hỗn mang và những viễn ảnh kia. Cái gì cũng tuyệt đối,
nên dùng cái tương đối của ta mà phân định mà!


Sau
hai giờ ngồi thiền, bình minh đã bắt đầu hé ngoài cửa sổ. Vài ánh nắng
mờ mờ qua tấm màn cửa cũng đủ để nói rằng sương đã tan. Những thanh âm
kia cũng biến đi rồi. Viễn ảnh kia cũng trôi rồi. Ông lại phát hiện thêm mình, khi ngồi thiền trong thất, điều quý báu nhất là mình làm chủ được mình, đẩy xa những vọng ảnh.


Cho
đến lần đi kinh hành vào buổi sáng ngày tiếp theo ấy, ông đã thấy bước
chân mình nhẹ tênh. Và từ đó, ông như quên thời gian, như quên không
gian. Giấc ngủ như nhẹ hơn. Mộng mị như ít hơn. Viễn ảnh xa và nhạt
hơn. Suy nghĩ cũng đơn giản hơn. Cái này tạm gọi là sự thành công, ông
cũng chẳng ý thức. Những lần sám hối và những lần ngồi thiền theo ngày
cứ lớp lớp gối lên nhau như sóng đè lên sóng. Ngày thứ 49 ông cũng
chẳng hay, cho đến khi có người vào cửa thất…


Đúng
lúc ấy, từ ngoài bậc thềm, thấy Thích Thông Phương xuất hiện. Thầy bảo,
trường hợp nhập thất lần đầu được như thầy Khế Định là hiếm lắm. Có
những người chưa quen, có thể chờ cho đến ngày thứ 49 để được ra, như
vậy là tu chưa chuyên, vẫn còn bén duyên với bên ngoài. Cũng có những người cảm nhận được nỗi cô đơn dài dài, của ngày này qua ngày khác.


Gần
40 tuổi đạo, vào chùa từ khi 9 tuổi và xuống tóc khi 14 tuổi, Thượng
tọa Thông Phương không nhớ nổi mình đã nhập thất bao nhiêu lần, nhiều
năm nay, thầy nhập thất mỗi năm 90 ngày. Lần đầu tiên, thầy cũng thấy
cô đơn lắm. Cũng tính ngày, tính giờ. Nhưng rồi mọi thứ trôi dần đi,
đến giờ, thầy còn làm chủ được mình trong khi ngủ. Thầy cảm nhận được
những bước chân kinh hành của mình, đi mà như không đi dù biết là mình
đang đi. Nhưng mỗi lần nhập thất với thầy, vẫn có những sự cực lạc khác
nhau rất khó tả…


Làm
trụ trì hai thiền viện lớn nhất Việt Nam: Thiền viện Trúc Lâm Yên Tử và
Thiền viện Trúc Lâm Đà Lạt, bao nhiêu công việc, lại đi đi về về giữa
hai chốn, nhưng thầy vẫn xem mọi thứ đến đi bình thường, chẳng có gì
bận bịu lắm. Khi thu xếp xong công việc, thầy lại vào thất. Năm qua,
thầy ở hẳn trong thất những 3 tháng ròng. Giờ việc ở thất hay ở chùa
với thầy, đã nhẹ như một hạt bụi bay chốn thinh không…



Thiền viện Trúc Lâm Đà Lạt, có 7 cái thất và lúc nào cũng có người
trong đó. Hơn 80 thiền sinh trong nội tăng viện và 90 thiền sinh trong
nội ni viện, cứ theo vòng, các tăng ni vào thất như một điều không thể
thiếu trong chặng đường tu hành. Thông thường,
những thiền sinh đi tu từ 1-3 năm đã có thể được hòa thượng cho nhập
thất. Cái đích giản dị cuối cùng, như Thượng tọa Thích Thông Phương
nói, nhập thất là để chiêm nghiệm ra chính mình trên chặng đường tu
hành thôi…


Bạn
có thể đến Đà Lạt hay Yên Tử, và ở đó một đêm, bạn cứ tưởng tượng ra
mình đang ở trong thất, và chỉ cần dõi theo sự im lặng của mình trong
bộn bề tĩnh vật, bạn sẽ chiêm nghiệm ra bạn như thế nào trong bao la
cuộc sống…


Đà Lạt, tháng 12/2007
Hoàng Nguyên Vũ

Spammer

Posts : 31
Points : 75
Reputation : 0
Join date : 2009-06-23

View user profile

Back to top Go down

View previous topic View next topic Back to top

- Similar topics

 
Permissions in this forum:
You cannot reply to topics in this forum